In een roerige tijd van de Nederlandse architectuur en een roemruchte periode van het tijdschrift forum speelde het Dogon volk een onverwacht belangrijke rol. In juli 1959 trad een nieuwe redactie aan met oa Aldo van Eyck, Herman Hertzberger, Jurriaan Schröfer. Het was het begin van de serie waarin met “het verhaal van de andere gedachte” de scherpe afwijzing van de Nederlandse bouwpraktijk, de aanpak van de Nederlandse bouw en de CIAM na de tweede wereld oorlog. Het was de opmaat van de thema’s die in de komende jaren in Forum zouden worden behandeld. Zoals bij vele romans zijn soms alleen al de eerste zinnen legendarisch:
Dit nummer is zowel een afsluiting als een begin. Aan het begin van dit begin behoren twee constateringen. De eerste – dat Nederland in ruimtelijke zin onbewoonbaar wordt- is een realiteit die pas kort tot het bewustzijn doordringt als de ademhaling korter wordt. De tweede- dat architect en stedebouwer, wier bestaan en bestaansrecht op het bezit, respectievelijk gebruik van verbeelding en beeldend vermogen behoort te berusten, tot het onbewoonbaar maken van dit kleine land een zeer groot aandeel hebben- is een paradox die eindelijk aan het geweten begint te knagen..
Na deze scherpe aftrap, die eigenlijk nog heel actueel lijkt, volgde tot 1967 vele nummers van forum die in wekelijkse redactie vergaderingen werden gemaakt waarin het verhaal van de andere gedachte werd gevormd.
Nu ruim 50 jaar later kan zonder twijfelgesteld worden dat in Nederland inmiddels een zeer grote hoeveelheid kennis en materiaal is verzameld over de Dogon. Er zijn vele publicaties gemaakt. Wolf Schijns met een werkgroep in eindhoven, Rogier Bedeaux vanuit Leiden, en Pierre Maas onder wiens Leiding veel pioniers werk wordt verricht bij de renovatie van de Grote moskee in Djenne.
Joop van Stigt is sinds 1972 met grote regelmaat te vinden bij de Dogon. Hij maakte er vele rapportages, foto’s en starten vele projecten waaronder de laatste 15 jaar vanuit de stichting Dogon Onderwijs. De stichting realiseert scholen, putten met de locale bevolking. Het zelf bouwen, technisch onderwijs en ontwikkelen van locale duurzame bouwmethodiek speelt hierin een belangrijke rol. Joop van Stigt maakte op aandringen van Aldo van Eyck voor zijn aftreden als hoogleraar in delft het boek Dogon art en antropologie. In middels is het Dogon gebied als geheel een Unesco Wereld erfgoed monument, maar een praktische gedachte hoe de Dogon hiermee om zouden moeten gaan is er nog niet.
In de lezing zal enerzijds stilgestaan worden bij alle prachtige dorpen, moskeen en bijzonder habitat van de Dogon, Anderzijds zal de betekenis in de Nederlandse architectuur, de inspiratie en de huidige betrokkenheid met het bouwen van scholen en putten de revue passeren.
Jurriaan van Stigt
De publicatie van Joop van Stigt; ‘Dogon Art Antropologie Architectuur´ is te bestellen door overmaking van minimaal € 50,- op rekening nummer 45.38.261. Met de opbrengsten van het boek worden de vele projecten gerealiseerd van de stichting Dogon Onderwijs. voor meer informatie sdo@levs.nl Het boek zal ook te koop zijn bij de lezing.