Nederlands  |  English  |  Deutsch  |  中文  |  Русский  |  Български
Home  |  Contact  |  Zoek  |  Sitemap  |  Vacatures  |  Disclaimer
Inleiding Image in Context Popular Culture, Sustainability & Innovation Lifelong Learning in Music




Reacties artistiek-reflectief project Landscapes


Reacties coördinatoren en workshopleiders
Alle eerstejaars studenten van de vijf afdelingen van het Prins Claus Conservatorium kwamen samen in vier groepen en creëerden composities die ze ook uitvoerden op een locatie die ongebruikelijk voor hen is. Dit project, vast onderdeel van het eerstejaars curriculum, werd vijf jaar geleden door het lectoraat ontwikkeld, in samenwerking met de afdeling ‘professional development’ van de Guildhall School of Music and Drama in Londen (GSMD). Workshopleaders van de GSMD komen elk jaar naar Groningen om het project samen met de studenten vorm te geven.

Een nieuwe dimensie
Studenten en docenten uit de Joint Master pilot en bachelor studenten uit het Creative Ensemble van de Joint Master namen een aantal verantwoordelijke rollen op zich. Het team van vaste workshopleaders, dit jaar aangevuld met twee docenten van de Joint Master, leidden de verschillende groepen samen met de assisterende Joint Masterstudenten. Daarnaast hadden de Joint Masterstudenten de taak op zich genomen om relevante informatie over de plaatsen van uitvoering te verzamelen en de eerstejaars studenten te informeren. Leden van het Creative Ensemble musiceerden in de studentgroepen en vervulden als ambassadeurs van dit project een belangrijke rol tijdens de voorlichtingssessies voor hun nieuwe medestudenten.


Tine Stolte: ‘Het was fantastisch om te zien hoe iedereen elkaar inspireerde en motiveerde’

Coördinator Tine Stolte: De oriëntatieweek was altijd al een rijk project maar dit seizoen heeft ze een extra dimensie gekregen door de bijdrage van de mensen uit de Joint Master. Bachelorstudenten ontmoetten medestudenten en docenten uit het eigen instituut, die ervaring hebben met deze bijzondere manier van leren, componeren en omgaan met een publiek. Een belangrijke bijdrage aan de beleving van studenten van het begrip musiceren! Verder is het project nu meer ingebed in het curriculum en hebben enthousiaste studenten het perspectief om deze manier van werken voort te zetten binnen onze opleiding.

Ontroerend vond ik het hoe de Joint Masterstudenten met zorg, aandacht en veel persoonlijke kwaliteit hun medestudenten informeerden over de ouderen in het verpleeghuis en de kinderen in de basisschool waar de composities uitgevoerd zouden worden aan het eind van de week. Prachtig om te zien hoe deze bonte mix van bachelor studenten, Joint master studenten, workshopleaders en leden van het creative ensemble met zeer uiteenlopende nationaliteiten elkaar inspireerden en motiveerden tijdens het creëren van hun muziekstukken.

Hoogtepunten voor mij vormden de uitvoeringen. Tachtig studenten in een verpleeghuis is op zich al een bijzonder gegeven. Maar studenten die speciaal voor deze ouderen een compositie maken, tussen hun publiek gaan staan spelen en hen mee laten zingen is een onvergetelijke ervaring. Op de basisschool waren er opnieuw opmerkelijke muziekstukken met sfeerimpressies uit de woestijn en ijstijd. Enthousiast meewerkende kinderen, geluid producerend met behulp van ballonnen en teksten eindigend met een knallende oerknal. Ontroering bij de studenten vanwege het grote enthousiasme waarmee de kinderen hen trakteerden op een uitvoering van twee liedjes van Annie M.G. Schmidt. De kracht van musicerende mensen zorgde opnieuw voor onvergetelijke momenten.


Workshopleider Marc van Roon: "Wat een week!’

Marc: De kans krijgen om te reflecteren over je beroep en je motivatie in het inspirerende gezelschap van peers, docenten en een uniek publiek gaf ons de kans om na te denken over belangrijke vragen. Het was een week om nooit te vergeten en ik zie nu al uit naar volgend jaar.

Ik was een van de leiders van de workshops en bereidde me voor op het intense avontuur van een week met twintig studenten. De studenten bleken serieus en attent en het was een feest om met hen te werken aan de transformatie van het enigszins abstracte metaforische thema 'Landscape' tot een professionele voorstelling. De voorstelling op de laatste dag in de Coendershof en de Oosterhogebrugschool was ontroerend en heel creatief. Gelukkig kon ik de verantwoordelijkheid van het begeleiden van de groep delen met Philip Curtis – docent in het Joint Music Master programma - en Doretta Caramaschi. Zij is een van de vier studenten die op dit moment meedoen aan het pilotjaar van de Joint Music Master.

Naast workshopleider was ik coördinator van de Joint Music Master, en in die hoedanigheid had ik te maken met de vier pilotstudenten. Naast Doretta waren dat Janneke Hoogeveen, Andrew Lipow en Maaike Oosterhaven. Ze kregen als opdracht om de workshopleiders te assisteren en gedurende de week moesten ze de geleerde vaardigheden – en het begrip van – de verschillende aspecten van 'leading and guiding' en 'performance and communication' demonstreren. Een van hun opdrachten die ging over het communiceren van een groot project aan een groot publiek, was om een PowerPoint presentatie te geven over de twee locaties waar werd opgetreden. Doretta en Janneke presenteerden alle ins-en-outs van de Coendershof en Maaike en Andrew vertelden ons over de Oosterhogebrugschool. Beide groepen deden het erg goed. Voor de eerstejaarsstudenten was deze informatie heel belangrijk in de voorbereiding van de voorstellingen. De opdrachten en de voorstellingen werden kritisch geobserveerd door beide workshopleiders en Renee Jonker voor een laatste beoordeling van het eerste semester. Renee is de coördinator voor de Joint Music Master van het Koninklijk Conservatorium in Den Haag. Hij was uitgenodigd om deel uit te maken van onze week en het gehele project te overzien als een soort coach. Hij was ook de belangrijkste beoordelaar van de vier studenten.

Deze week heeft ons een goed inzicht gegeven in de processen die komen kijken bij de beoordeling en hoe we daar in de toekomst mee om moeten gaan. In het algemeen deden de studenten het erg goed en ze lieten hun vaardigheden zien in presentatietechnieken en in het leiden van de workshopgroepen. Ik heb erg genoten van de hele week. Het was eigenlijk zo’n luxe om na te kunnen denken over je beroep, je kunst en je motivatie in een inspirerend gezelschap van gelijkgestemden, docenten en een uniek publiek kan voor iedereen een heel waardevolle ervaring zijn. Het geeft ons de kans om even stil te staan en onszelf vragen te stellen als: Waarom doe ik wat ik doe? Wat voor musicus ben ik? Wat is mijn publiek? Welke creatieve projecten passen bij mij? Ik weet zeker dat onze gezamenlijke ervaringen tijdens deze week velen dichterbij de antwoorden op deze vragen hebben gebracht. Volgend jaar weer!


Externe observator
 
Als gastdocent van het Koninklijk Conservatorium in Den Haag was Renee Jonker in januari 2009 een week lang aanwezig om de verrichtingen van vier studenten in de pilot van de Joint Master te observeren en te werken aan de toetsing.

Renee Jonker: "Een week boordevol leerervaringen"

Gastdocent Renee Jonker: Met deze artistiek reflectieve week voor 1e-jaars studenten en de aanpak met de Joint Masterstudenten en docenten laat het Prins Claus Conservatorium opnieuw zien voorop te lopen in de vernieuwing van het muziekvakonderwijs. Na de gebruikelijke verbazing en onzekerheid, bijvoorbeeld over het improviseren, was het een feest om te zien hoe snel de nieuwe lichting studenten in het eerste jaar de smaak te pakken kreeg.

De uitdagende manier van werken, waarin de eerstejaars werden gestimuleerd door de workshopleiders en door de Joint Masterstudenten als assistent-workshopleiders, was voor velen een nieuwe manier van leren. Prettig verward en wat studierichting betreft flink door elkaar gehusseld, gaven de studenten zich uiteindelijk gewonnen. Niet in de laatste plaats dankzij inspirerende workshopleiders. Mede door de inbreng van de Joint Master studenten en workshopleiders, die de structuur bewaakten en ingrepen daar waar nodig was, kwamen muziekstukken van soms wel drie kwartier lengte tot stand, die geheel uit het hoofd werden uitgevoerd. Muziekstukken die wisten te boeien en te oordelen naar de reacties van het publiek ook zeker wisten te ontroeren.

Wat het project echt meerwaarde gaf, waren de presentaties op de basisschool en in het verpleegtehuis. Voor zowel eerstejaars als Joint Masterstudenten was het een uitdaging het geleerde in praktijk te brengen in direct contact met het publiek. Als aankomend professioneel musicus direct respons krijgen van een zeer geïnteresseerd publiek is niet alleen vormend, het geeft gewoon een kick. Ik heb ruim tachtig muziekstudenten aan het werk gezien voor wie de wereld een week lang een stuk ruimer was dan dat studiehok waarin we soms gewend zijn ons in op te sluiten.


Ervaringen van de studenten

JM student Janneke Hoogeveen: 'Landscapes was een zeer intensieve en inspirerende ervaring waarin mij als workshopleider een spiegel werd voorgehouden.'

Janneke: Die spiegel zat ’m voor mij in de kans om met zeer professionele mensen samen te werken, te overleggen en van hen te leren. Wat komt er allemaal kijken bij het leiden van een groep studenten, waar loop je tegenaan, hoe los je dat op, hoe kom je van niets tot een compositie en welke vaardigheden moet je als workshopleider in welke situaties inzetten? Een belangrijke vaardigheid die ik moest gebruiken was de communicatie met en het afstemmen op de doelgroep. Wat voor mensen wonen er in de Coendershof? Hoe houd je rekening met hen tijdens het componeren?
Hoe betrek je hen tijdens het spelen? Wat vinden ze mooi? Wat niet? Welk effect heeft bepaalde muziek op hen?
Voor mij was de week het moment waarop de verschillende onderdelen samenvielen en dit gaf me tegelijkertijd een impuls voor verdere groei. Ik kan zo een hele rits leerpunten noemen waar ik me de komende tijd graag mee bezig zou houden. Dat zijn bijvoorbeeld compositie (en dan voornamelijk in groepsverband), muzikaal voorstellingsvermogen, muzikale vaardigheden (dus zelf gemakkelijker kunnen maar ook vooral durven spelen), zelfverzekerdheid als ik voor een groep sta, improvisatie (en het genereren van materiaal) en Engelse taal. Maar wat ik vooral heel graag wil is nog meer inzicht krijgen in hoe een goede workshop in elkaar zit en de vaardigheden die je nodig hebt om dat te doen nog verder ontwikkelen.

Een van de meest inspirerende momenten voor mij was het optreden in het verpleeghuis. Op dat moment werd heel erg duidelijk dat het overgrote deel van de studenten opeens de hele clou van dit project snapte en er totaal voor ging. Vooral het moment waarop onze studenten het publiek in gingen om naast de bewoners te zitten en samen te spelen en te zingen vond ik geweldig. Het heeft me helpen herinneren wat het is dat ik leuk vind om te doen. De samenwerking met de uit Engeland afkomstige workshopleider was de ultieme kans om één op één te kunnen samenwerken met een specialist in dit vakgebied. Het wais geweldig om zo close samen te werken met iemand die zoveel ervaring en kennis op dit gebied heeft en daardoor van heel dichtbij mee te krijgen wat er nu in zo’n proces allemaal gebeurt en dit ook te kunnen bespreken.

Al met al ben ik erg tevreden over de bereikte resultaten met de studenten. Ze hebben een stuk gecomponeerd waarbij ze vanaf het begin betrokken waren. Daarbij hebben ze kennisgemaakt met andere manieren van musiceren, improviseren, maar ook zeker met nieuwe klanken. Alles bij elkaar werkt dit zeer blikveldverruimend. Vooral in het begin waren de studenten heel erg geneigd zeer tonale dingen te bedenken en alles wat minder tonaal was te bestempelen als niet mooi of goed. Daarbij kwam ook vaak voor dat studenten niet wisten wat ze moesten doen of spelen. Naarmate de tijd vorderde bleek dat veel studenten dit soort ideeën en onvrijheden wel van zich af konden zetten. Dat kwam ook terug in de evaluatie: eerst waren een aantal studenten onzeker, maar uiteindelijk waren de meeste zeer positief over de ervaringen die ze tijdens deze week hebben opgedaan.

Het bekijken van muziek vanuit een sociaal standpunt was een van de doelen voor mij en mijn mede-pilotstudenten in de Joint Master. Wat voor muziek vinden mensen nu mooi? Hoe reageren ze op bepaalde soorten muziek? En is dat iets goeds of iets slechts of geen van beide? Het ging zelfs zo ver dat studenten in de groep regelmatig vraagtekens bij bepaalde onderdelen van de muziek zette: was dat wel goed vanuit het publiek gezien? Op deze manier wilden we hen met een bredere betekenis van de begrippen muziek en musiceren kennis laten maken.


Eerstejaars student Alfons Berghuis: "Ik was verrast door de composities van anderen"

Alfons: Ik vond het erg leuk om in aanraking te komen met studenten van de andere studierichtingen, omdat ik kennis maakte met andere manieren van denken over muziek. Voor jazz en klassieke musici is het leerzaam samen te werken. Jazzmusici bleken bijvoorbeeld makkelijker te kunnen improviseren en bij klassieke musici moesten noten soms genoteerd worden. Ik heb ontdekt dat het samenwerken met verschillende typen musici een resultaat kan geven dat beter is dan wat iedereen afzonderlijk zou kunnen bereiken. Vaak was ik verrast door composities van anderen. Je ziet dat een groep nieuwe mensen altijd tijd nodig heeft om aan elkaar te wennen en samen te kunnen werken maar dat er dan de mooiste dingen uit kunnen komen. Het was wel verfrissend om zo samen met nieuwe mensen in het diepe te worden gegooid met een opdracht. Het samenwerken, het vele Engels spreken en de nieuwe manier van werken waren erg leerzaam. En met bijna niets beginnen; in het begin waren er alleen zes noten van een akkoord dat we moesten gebruiken in de melodie. Ook was er een gemeenschappelijk thema: Landscapes. Van hieruit vertrokken we om gezamenlijk een presentatie te geven met een eindproduct waar de hele groep tevreden mee was.

De leiders van de workshops heb ik ervaren als zeer deskundig. De Joint Masterstudent die als workshopleader met onze groep werkte had een actieve inbreng tijdens de week. Ze werkte samen met workshopleider Guy Wood uit Londen aan voorstellen voor de composities en zorgde ervoor dat ideeën van studenten een plek kregen in de eindcompositie. Guy gaf leiding aan het totale proces. Hij zorgde voor voortgang en liet ons vrij waar mogelijk. Ook kapte hij ons af als we op het verkeerde spoor zaten.

De presentaties in het verpleeghuis en op de basisschool waren interactief, en het contact met de oude mensen en de kinderen was erg verrijkend. Tijdens de presentaties zongen ze soms mee. In het verpleeghuis heb ik voor de presentatie met een aantal ouderen een praatje over de muziek en over hun leven gemaakt.

En de kinderen op de basisschool werden tijdens de presentatie veel betrokken in de muziek. Ze zongen mee en deden ritmeoefeningen. Ook kregen ze tijdens onze presentatie ballonnen waarmee ze in het begin en aan het eind muziek maakten.

Ik kijk met veel plezier terug op zowel het werk in de week zelf en ook op de eindpresentaties. Al met al hebben we denk ik een mooi resultaat neergezet. We vertrokken vanuit een thema en een paar noten en eindigden met een heel muziekstuk bestaand uit vijf delen met oefeningen voor de kinderen erbij. Het hele proces was erg leerzaam en boeiend. Kortom een goede ervaring waarin we leerden muziek te maken op basis van improvisatie en samenwerking met musici uit alle afdelingen van het conservatorium.


Lid van het JM Creatieve Ensemble René van Munster: "We zijn allemaal erg geïnteresseerd in het soort werk waar de Joint Master voor opleidt, dus voor ons was het in meerdere opzichten leerzaam!'

René: De week was enorm leuk om te doen, je wordt als conservatoriumstudent in een geheel andere context geplaatst. Hierdoor wordt het denken over wie je bent als musicus en hoe je dit met muziek naar buiten wilt brengen, bevorderd. Het was voor mij dit jaar de tweede keer dat ik deelnam aan de oriëntatieweek, de eerste keer als eerstejaars en dit keer als lid van het Creative Ensemble. Het ensemble bestaat uit ouderejaars studenten en is onderdeel van het Joint Masterprogramma. Wij zijn het vaste ensemble waar de Joint Masterstudenten in de wekelijkse lessen met hun docenten mee moeten werken. We zijn allemaal erg geïnteresseerd in het soort werk waar de Joint Master voor opleidt en dat in zo’n artistieke week wordt verricht. We zitten er dus eigenlijk met een dubbele pet op want we leren er zelf ook enorm veel van! We hopen op nog veel meer van dit soort projecten!

Terug naar eerste pagina project Landscapes