Centrale thematiek voor het lectoraat Leren en Gedrag is de handelingsverlegenheid die leraren in toenemende mate ervaren met leerlingen met gedrags- en sociaal-emotionele problemen. Het lectoraat wil meer grip krijgen op waarom, wanneer en hoe handelingsverlegenheid onder leraren ontstaat en vervolgens praktische oplossingen ontwikkelen om het te voorkómen, te verlichten of op te heffen.
Lopende projecten
Momenteel lopen er twee promotietrajecten en twee grotere onderzoeksprojecten die (voorlopig) niet in een promotie zullen resulteren. Daarnaast zijn er enkele kleinere projecten gaande waaronder een onderzoek naar de effectiviteit van de inzet van onderwijsassistenten binnen het Openbaar Onderwijs Assen Plateau.
Svenja Harten doet onderzoek naar de “X-factor” van leraren die te maken hebben met leerlingen met een extra onderwijszorgbehoefte op het gebied van gedrag.. Zij onderzoekt in hoeverre leraren met de X-factor zich qua persoonlijkheidskenmerken onderscheiden van leraren die niet als zodanig worden beoordeeld. De resultaten worden vervolgens gebruikt om lerarentalent op te sporen, mensen op de juiste plek in het werkveld in te zetten en de overdraagbaarheid van de X-factor op handelingsverlegen leraren te testen.
Lidy van der Worp richt zich in haar promotieonderzoek specifiek op het cluster 4 onderwijs. Zij onderzoekt welke gevolgen een op het leerproces gerichte aanpak (in termen van taak, instructie en sturing/feedback) van kinderen met gedrags- en/of psychiatrische problemen heeft voor hun leerniveau en hun gedrag.
Wilfred Hofstetter, Niels Strolenberg en Marjolein Leezenberg onderzoeken op welke wijze het ontstaan van handelingsverlegenheid van een leraar in de omgang met leerlingen met gedragsproblemen wordt bepaald door persoons- en omgevingskenmerken van de leraar zelf als ook van zijn/haar leerlingen. De drie onderzoekers volgen via een intensief contact zowel ervaren leraren als ook leraren in opleiding.
Ninja van der Honing en Lieke Drukker onderzoeken op welke wijze persoons- en omgevingsfactoren van leerling en leraar van invloed zijn op de effectiviteit van sociaal-emotionele interventieprogramma’s als PAD en Leefstijl.
Kernpublicaties
- Bijstra, J.O. (2010). Een transactionele kijk op de klas. Rede uitgesproken ter gelegenheid van de installatie van het lectoraat Leren en Gedrag. Groningen: Hanzehogeschool Groningen, 29 november 2010.
- Briedé, P., Bijstra, J.O. & Nijland, M. (2010). Het project “Indicatiestelling in het onderwijs”. Advies & Educatie, mei 2010, 10-12.
- Van Houten–Van den Bosch, E.J., Drost, M., Bijstra, J.O. & Strijker, J. (2010). Leerlingen met gedragsproblemen in regulier en speciaal onderwijs. Tijdschrift voor Orthopedagogiek, 49, 294-305.
- Kielema, M., Bijstra, J.O., Nienhuis, B. & Bulthuis. P. (2011). Het project LVG+. De ontwikkeling van een onderwijsvoorziening voor leerlingen met een verstandelijke beperking en ernstig