Energie opwekken? Wij doen het zelf!

Er is nu veel meer vrijheid in energieland dan pakweg 20 jaar geleden; je kunt je eigen provider kiezen, je kunt energie terugleveren aan het net, je kunt zelfs een eigen energiebedrijf oprichten.
De laatste jaren zijn lokale energieinitiatieven een trend, niet alleen in Nederland maar ook in naburige landen. Wij hebben een literatuuronderzoek uitgevoerd naar ‘community energy’ [1] . We vroegen ons af welke landen zijn beschreven, in welke vakgebieden er onderzoek naar is gedaan, en in welke tijdschriften de artikelen zijn verschenen. 
Het blijkt dat een relatief groot deel van het onderzoek naar ‘community energy’ is gedaan in het Verenigd Koninkrijk. Daar was al ruim tien jaar geleden beleid om lokale groepen te betrekken bij duurzame energie. Subsidies voor zonnepanelen op het dorpshuis, gezamenlijke windmolens in afgelegen delen van Schotland, aandacht voor energie armoede, daar waren ze in het VK als eerste bij. Echter, Groot-Brittannië is op Europese schaal bepaald geen voortrekker op het gebied van duurzame energie. In 2017 werd slechts 10,2 % van de energie opgewekt door hernieuwbare bronnen. Daarmee staat het VK op de 23e plaats van de 28 EU-landen. Bovendien is het gunstige beleid voor community energy door de conservatieve regeringen al snel afgezwakt.

Hoe is het nu in Duitsland of Nederland gesteld met energieinitiatieven van burgers? Het valt op dat ook hier de burgerenergiebeweging sterk is opgekomen en dat daar redelijk veel onderzoek naar is gedaan. Net als in het VK zijn beide landen niet erg sterk in duurzame energie. Nederland staat met 6,6 % zelfs op een weinig eervolle één na laatste plaats, terwijl Duitsland met 15,5 % op de 17e plaats staat binnen de EU. Uit onderzoek is gebleken dat onvrede met de bestaande situatie een belangrijke motivator kan zijn om deel te nemen aan energieinitiatieven onder het motto ‘Wie doun’t zulf’ [2]. Het grote aantal artikelen over het VK geeft dus een scheef beeld van de lokale energiebeweging in Europa.
Wat zijn belangrijke thema’s bij community energy? Hier wilden we achterkomen door te onderzoeken welke kernwoorden (keywords) er zijn gebruikt. Met deze keywords geven de auteurs aan wat van belang in hun onderzoek. In onderstaande woordwolk is te zien welke kernwoorden het meest voorkwamen. Opvallend was het grote aantal verschillende kernwoorden, 670, waarvan 530 maar één keer werd gebruikt. Dit laat zien dat ‘community energy’ een onderzoeksgebied is dat nog sterk in ontwikkeling is.




We concluderen dat de stand van zaken voor lokale energie in Nederland, Duitsland en andere Europese landen veel meer aandacht zou moeten krijgen in de wetenschap. Bovendien zou er integraal naar lokale energie gekeken moeten worden, vanuit verschillende disciplines en in samenwerking met lokale energiecoöperaties en andere partijen.



  1. Van der Schoor, T.; Scholtens, B. The power of friends and neighbors: a review of community energy research. Curr. Opin. Environ. Sustain. 2019, 39, 71–80. 
  2. Van Der Schoor, T.; Van Lente, H.; Scholtens, B.; Peine, A. Challenging obduracy: How local communities transform the energy system. Energy Res. Soc. Sci. 2016, 13, 94–105. 
Volg ook mijn blog: https://energietransitielokaal.wordpress.com/

{{'ShareCounter_Share_Label' | i18n}}:
{{'LastModified_Dateformat' | i18n}} {{vm.blogItem.ModifiedDate | date:'longDate'}}

{{'BlogWidgetController_Title' | i18n}}

{{'BlogWidgetController_By' | i18n}} {{profileData.DisplayNameWithAcademicDegree}}