In hun eigen woorden: promotie Eline Alons

Een kind dat de uitleg van de juf wil begrijpen, maar vastloopt door een taalontwikkelingsstoornis. Een jongere die een spreekbeurt moet houden, maar dit niet durft omdat hij stottert. Of een slechthorende jongvolwassene die zijn vrienden niet goed kan verstaan tijdens het uitgaan. Het zijn alledaagse situaties waarin communiceren niet vanzelfsprekend is en waarin meedoen onder druk komt te staan.

Bron: website Hogeschool Utrecht

In haar promotieonderzoek ontwikkelde Eline Alons samen met kinderen, jongeren en jongvolwassenen met communicatieproblemen een nieuw meetinstrument dat deze dagelijkse ervaringen centraal stelt. Op woensdag 13 mei verdedigde zij haar proefschrift In their own words: developing PROMs measuring communicative participation in children, adolescents, and young adults with communication problems. Een van haar copromotoren was Margreet Luinge, lector Talig functioneren ＆ Gezond ouder worden van de Hanze.

Waarom communicatieve participatie?

Communiceren is een basisvoorwaarde om mee te doen in de maatschappij. Logopedisten begeleiden kinderen en jongeren voor wie communiceren niet vanzelfsprekend is. Daarbij is het essentieel om niet alleen te kijken naar taal- of spraakvaardigheden, maar ook naar deelname aan het dagelijks leven: communicatieve participatie.

Tot nu toe ontbraken betrouwbare meetinstrumenten om deze participatie goed in kaart te brengen. In haar promotietraject ontwikkelde Eline Alons daarom een patiëntgerapporteerde vragenlijst die meet hoe kinderen, jongeren en jongvolwassenen zelf hun communicatieve participatie ervaren.

Dit onderzoek maakte deel uit van het door ZonMw gefinancierde project COPE (Communicatie Optimalisatie door Participatie Ervaringen), een landelijke samenwerking tussen Hogeschool Utrecht, Hanze, Amsterdam UMC, Hogeschool Rotterdam, Radboud UMC, Hogeschool Zuyd en de NVLF.

Wat levert het onderzoek op?

Het onderzoek resulteerde in MijnCommunicatie-Jeugd, een innovatief meetinstrument voor communicatieve participatie. De vragenlijst werkt met een onderliggend algoritme, waardoor op een slimme en adaptieve manier vragen worden gesteld. Dit maakt de vragenlijst tegelijkertijd kort, betrouwbaar en geschikt voor gebruik in de praktijk.

MijnCommunicatie-Jeugd brengt in kaart hoe iemand mee kan doen in situaties waarin communicatie nodig is, zoals op school, thuis of met vrienden. Het instrument ondersteunt het gesprek over wensen en doelen van de cliënt en kan worden ingezet om logopedische behandeling te evalueren. Daarmee draagt het bij aan persoonsgerichte zorg binnen de logopedie.

Onderzoek met kinderen, niet over kinderen

Wat dit promotieonderzoek bijzonder maakt, is dat kinderen, jongeren en jongvolwassenen met communicatieproblemen actief betrokken waren bij de ontwikkeling van het meetinstrument. Zij dachten mee over de inhoud van de vragen, de formulering van instructies en de antwoordopties.

Door deze samenwerking sluit MijnCommunicatie-Jeugd beter aan bij wat voor hen écht belangrijk is in het dagelijks leven. Het instrument verwoordt hun ervaringen, letterlijk in hun eigen woorden, en geeft hen een duidelijke stem binnen de behandeling.