Iedereen Leert? Hoe zit dat?

Met die vraag opent de nieuwe publicatie “Iedereen leert?”: een bundel waarin onderzoekers van verschillende kennisinstellingen in Noord-Nederland hun perspectief delen op leren en ontwikkelen. De publicatie laat zien dat achter begrippen als leven lang ontwikkelen, leercultuur en skills veel verschillende ideeën en benaderingen schuilgaan.

Volgens samensteller Eelco van Es, docent-onderzoeker aan de Hanze is dat precies de reden waarom deze bundel is gemaakt. “Er wordt veel gesproken over leren en ontwikkelen, maar kennisinstellingen kijken daar vaak heel verschillend naar. We wilden eerst inzichtelijk maken wat iedereen eigenlijk doet, waarom dat zo gebeurt en welke ideeën daarachter zitten.”

Minder haast, meer overzicht

De bundel bouwt voort op de LLO Monitor Noord-Nederland 2024, maar heeft een ander doel. Waar eerdere onderzoeken vooral de voortgang van leven lang ontwikkelen in de regio in kaart brachten, richt Iedereen leert? zich op de vraag hoe verschillende kennisinstellingen naar het onderwerp kijken. Dat overzicht is hard nodig. Leren en ontwikkelen is in de afgelopen decennia uitgegroeid tot een breed begrip dat formeel onderwijs, informeel leren op de werkvloer, leercultuur, skillsontwikkeling en organisatieontwikkeling omvat. Tegelijkertijd blijkt het voor veel organisaties lastig om deze ideeën concreet in praktijk te brengen. De bundel maakt daarom bewust een pas op de plaats. Niet om direct nieuwe oplossingen te presenteren, maar om inzicht te bieden in de verschillende manieren waarop onderzoekers en onderwijsinstellingen met het thema omgaan.

Voor wie is deze publicatie interessant?

De publicatie is geschreven voor professionals die zich bezighouden met leren en ontwikkelen in Noord-Nederland. Denk aan HR-professionals, bedrijfsadviseurs, beleidsmakers, onderwijsprofessionals en andere betrokkenen die organisaties ondersteunen bij ontwikkeling en innovatie. Ook voor werkgevers en organisaties biedt de bundel waarde. De publicatie laat zien welke kennis aanwezig is binnen de verschillende onderwijs- en kennisinstellingen in de regio en welke expertise zij kunnen inzetten bij vraagstukken rondom leren, ontwikkelen en arbeidsmarkttransities. Daarnaast helpt de bundel kennisinstellingen om elkaar beter te leren kennen. Door inzicht te geven in elkaars werkwijzen, onderzoekstradities en uitgangspunten ontstaat een beter beeld van mogelijke samenwerkingen.

Waarom het vraagteken achter ‘Iedereen leert?’

Het vraagteken in de titel is bewust gekozen. Volgens Van Es roept de uitspraak “iedereen leert” minstens twee vragen op. Allereerst: wat verstaan we eigenlijk onder leren? Daarover blijken onderzoekers, onderwijsinstellingen en professionals niet altijd hetzelfde te denken. Daarnaast is de vraag of iedereen daadwerkelijk toegang heeft tot leren en ontwikkelen. Juist mensen die baat zouden kunnen hebben bij scholing, begeleiding of ontwikkeling blijken die mogelijkheden niet altijd te bereiken. Een belangrijk thema in de bundel is daarom hoe organisaties, onderwijsinstellingen en overheden die toegang kunnen verbeteren.

Een staalkaart van onderzoek in Noord-Nederland

De bundel bevat zeven hoofdstukken waarin verschillende kennisinstellingen hun onderzoek presenteren.

• Hoofdstuk 1 – Hanze en Rijksuniversiteit Groningen onderzoeken regionale verschillen in leven lang ontwikkelen en laten zien dat deze verschillen kleiner zijn dan vaak wordt gedacht.
• Hoofdstuk 2 – Hanze en Rijksuniversiteit Groningen verkennen wat leren binnen organisaties eigenlijk betekent en hoe een leercultuur kan ontstaan.
• Hoofdstuk 3 – Firda en NHL Stenden laten zien hoe leidinggevenden en leercoaches leren en ontwikkelen binnen organisaties kunnen stimuleren.
• Hoofdstuk 4 – Noorderpoort onderzoekt hoe een Skillspas studenten, werkenden en werkzoekenden kan helpen bij studie-, loopbaan- en arbeidsmarktkeuzes.
• Hoofdstuk 5 – NHL Stenden, Rijksuniversiteit Groningen en CMO STAMM richten zich op mentorschap als motor voor leren, inclusie en ontwikkeling binnen organisaties.
• Hoofdstuk 6 – Rijksuniversiteit Groningen en CMO STAMM onderzoeken hoe managers omgaan met leren en ontwikkelen in een tijd van snelle technologische verandering.
• Hoofdstuk 7 – Alfa-college en NHL Stenden kijken naar de rol van leren en ontwikkelen bij de participatie en arbeidsmarktpositie van statushouders.

Een uitnodiging tot gesprek

De bundel eindigt niet met één gezamenlijke conclusie. Daarvoor verschillen de perspectieven van de betrokken onderzoekers te veel van elkaar. In plaats daarvan biedt ieder hoofdstuk concrete aanbevelingen voor de praktijk. Juist die diversiteit maakt de publicatie waardevol. Iedereen leert? laat zien dat er niet één route bestaat naar leren en ontwikkelen, maar dat verschillende benaderingen elkaar kunnen aanvullen. Voor Van Es ligt daar ook de belangrijkste opbrengst van de bundel: het versterken van de verbinding tussen kennisinstellingen, professionals en organisaties in de regio. “Het belangrijkste is dat mensen met elkaar in gesprek raken. Deze publicatie biedt daarvoor een vertrekpunt.”

Bekijk hier de publicatie Iedereen leert?