Studenten onderzoeken sociale veiligheid voor vrouwelijke studenten

De veiligheid van vrouwen staat steeds nadrukkelijker op de agenda, ook binnen de Hanze. Maar hoe veilig voelen vrouwelijke studenten zich eigenlijk? En weten zij waar ze terechtkunnen met vragen, twijfels of zorgen? Studenten Toegepaste Psychologie Donya, Lilian en Shanna verdiepten zich in deze vragen tijdens hun stage binnen de Innovatiewerkplaats Zorg & Veiligheid.

Tijdens de opening van het academisch jaar 2025/2026 stond collegevoorzitter Dick Pouwels stil bij de veiligheid van vrouwen, ook binnen de Hanze. ‘Recent ook gebeurtenissen dichter bij huis, afschuwelijk geweld tegen vrouwen, als ik eerlijk ben gaf dit mijn zomer een donkere rand.’ Tegelijkertijd benadrukte hij het belang van innovatiewerkplaatsen: plekken waar praktijkgericht onderzoek bijdraagt aan maatschappelijke vraagstukken.

De inhoud van zijn speech voelde daarmee bijna als een uitnodiging om hier onderzoek naar te doen voor de Innovatiewerkplaats Zorg & Veiligheid. Binnen deze innovatiewerkplaats werken studenten, onderzoekers, docenten, professionals en (waar mogelijk) ervaringsdeskundigen samen aan kennis en oplossingen om onveiligheid te herkennen, te voorkomen en terug te dringen.

Petrick Glasbergen, coördinator van het lectoraat Verslavingskunde en Forensische Zorg waar de innovatiewerkplaats onder valt, zegt hierover: “Donya, Lilian en Shanna zetten een onderzoekslijn in hoe veilig vrouwelijke studenten zich voelen op de campus en of zij weten waar ze terechtkunnen als met eventuele vragen, twijfels of zorgen?”.

Hulp is er wel, maar is lastig te vinden

De studenten onderzochten welke ondersteuning er binnen de Hanze beschikbaar is en of studenten daarvan op de hoogte zijn. Hun conclusie: de hulp is er, maar niet altijd makkelijk te vinden. “Als je online zoekt, kom je uit bij de klachtencommissie van de Hanze,” zegt Donya, “terwijl dat het laatste is waar je wilt zijn. Dat voelt voor veel mensen te zwaar,” vult Shanna aan.

Op MijnHanze, de interne website van de Hanze, staat wel informatie over vertrouwenscontactpersonen. Maar dan moet je wel weten dat je daar moet zijn voor deze informatie. “Wij wisten nu waar we moesten zoeken, maar een willekeurige student zou het misschien niet vinden,” zegt Lilian. Dat werkt drempelverhogend. “Veel mensen vinden hulp vragen al moeilijk. Als het dan ook nog lastig is om hulp te vinden, haken ze af,” aldus Lilian.

Drempels verlagen

De studenten zien kansen om die drempels te verlagen: maak ondersteuning zichtbaarder, meer bespreekbaar en eenvoudiger. Zo adviseren zij om vertrouwenscontactpersonen duidelijker zichtbaar te maken op de campus. “Hang posters op met foto’s en contactgegevens van vertrouwenspersonen. Dan voelt het gelijk toegankelijker,” zegt Shanna.

Bij Noorderpoort zagen de studenten hoe dat in de praktijk werkt. Daar zitten vertrouwenspersonen bovendien op een centrale plek. “Terwijl we daar rondkeken hoe zij het hadden geregeld, zag de vertrouwenspersoon dat wij naar de posters keken en stapte meteen op ons af,” vertelt Donya. “Dat is precies wat je wil: dat diegene die je zoekt op zo’n moment uit zichzelf naar je toe komt.” vult Lilian aan.

Ook zien zij een belangrijke rol voor studiebegeleiders en docenten. Sociale veiligheid komt nu vaak niet vanzelf aan bod in gesprekken en colleges, terwijl dat juist een laagdrempelige ingang kan zijn. Shanna: “De Hanze biedt trainingen aan docenten om dit thema met studenten te bespreken. Maar het is een vrijwillige training. Vaak zijn het dus juist de docenten die hier al mee bezig zijn, die zich aanmelden.” Er ligt een kans voor de Hanze om deze training breder onder de aandacht te brengen en minder vrijblijvend te maken.

Samenwerken in de Innovatiewerkplaats Zorg & Veiligheid

Volgens Glasbergen laat dit project goed zien wat werken in een innovatiewerkplaats oplevert: “Studenten werken aan urgente maatschappelijke vraagstukken voor echte opdrachtgevers en zien wat hun werk in de praktijk teweegbrengt. Tegelijkertijd ontwikkelen zij gevoel voor de complexiteit en gevoeligheid van het onderwerp. Niet alleen onderzoek doen, maar ook begrijpen wat er op het spel staat.”

Het samenwerken met studenten uit verschillende opleidingen speelt daarin een belangrijke rol. “Studenten leren van elkaar en testen samen dingen uit, ze maken gebruik van elkaars expertise. Dit is precies waar het Hanze-leerconcept voor bedoeld is. En ik ben echt blij dat ik dit mag doen.” Ook Donya sluit zich hierbij aan: “Binnen de innovatiewerkplaats doen we ook veel samen met studenten van andere opleidingen. Daar hebben we echt wat aan, want zij kijken net weer anders naar een onderwerp.”

Onderdeel van een groter vraagstuk

Het onderzoek naar sociale veiligheid van vrouwelijke studenten raakt aan een breder maatschappelijk probleem: femicide. Binnen de Innovatiewerkplaats Zorg & Veiligheid werken ze daarom ook aan de 'GREIP', een risicotaxatie-instrument dat kan helpen om risico’s op femicide eerder te herkennen. Het instrument is ontwikkeld op basis van wetenschappelijke literatuur en bestaat uit concrete signalen die professionals kunnen afvinken, zoals toegang tot wapens, extreem geweld of seksuele dwang.

Na het afronden van hun stage over de sociale veiligheid voor vrouwelijke studenten, richten Donya, Lilian en Shanna zich met hun scriptie op het valideren van dit instrument. “Als dat lukt, kan GREIP op termijn mogelijk landelijk worden ingezet door organisaties als Veilig Thuis, Filomena, politie, reclassering en slachtofferhulp,” zegt Glasbergen. “Dat zou een belangrijke stap zijn in het eerder herkennen en voorkomen van ernstig geweld tegen vrouwen.”