Vaststellen van paratonie door het meten van elektrische activiteit van spieren, zenuwen en hersenen

Hoe kan een objectief en betrouwbaar meetinstrument, gebaseerd op metingen van spier- en hersenactiviteit (EMG/EEG), worden ontwikkeld voor het vaststellen van paratonie bij mensen met dementie, en welke neurofysiologische, motorische en omgevingsfactoren spelen een rol bij het ontstaan en de ernst van paratonie?

Dit project heeft twee hoofddoelen:

1. Het ontwikkelen van een objectief en valide meetinstrument voor paratonie op basis van spieractiviteit en hersenactiviteit (EMG/EEG).

2. Het in kaart brengen van de neurofysiologische, motorische en omgevingsfactoren die bijdragen aan het ontstaan en de ernst van paratonie bij mensen met dementie.

Wat is er al bereikt

• Bij gezonde jongere en oudere volwassenen is een gestandaardiseerd EMG/EEG-meetprotocol ontwikkeld voor passieve bewegingen.

• Er is aangetoond dat bij hogere snelheden van passieve beweging de remming vanuit de hersenen afneemt en de samenwerking tussen hersenen en spieren toeneemt. Dit mechanisme is relevant voor het begrijpen van paratonie.

• Verschillende signaalkenmerken zijn geselecteerd als mogelijke uitkomstmaten, zoals spieractiviteit (EMG) en mate van remming in de hersenen.

• Een eerste set referentiewaarden en drempels is vastgesteld, die als basis dient voor onderzoek bij mensen met dementie.

Wat gaat er nu gebeuren

• Start van het onderzoek bij mensen met dementie, zowel met als zonder paratonie.

• Inzicht verkrijgen in neurofysiologische profielen en bewegingspatronen die kenmerkend zijn voor paratonie.

• Validatie van de meetmethode: vaststellen welke signalen en bewegingscondities het meest gevoelig en betrouwbaar zijn.

• Ontwikkeling van een prototype meetinstrument (op basis van EMG/EEG of sensortechnologie) dat toepasbaar is in de dagelijkse zorgpraktijk.

Wetenschappelijke impact

• Eerste directe neurofysiologische inzichten in paratonie bij dementie.

• Een belangrijke stap in het begrijpen van de mechanismen achter paratonie.

Impact voor de zorgpraktijk

• Ontwikkeling van een betrouwbare methode voor het vaststellen en volgen van paratonie.

• Betere mogelijkheden voor persoonsgerichte zorg en gerichte revalidatie.

Impact voor zorgprofessionals

• Een objectief instrument en praktische handvatten voor fysiotherapeuten en verpleegkundigen om paratonie te herkennen, te beoordelen en interventies af te stemmen.

Impact voor mensen met dementie en mantelzorgers

• Meer comfort, veiligheid en kwaliteit van leven tijdens dagelijkse zorgmomenten.

• Minder fysieke belasting en stress voor mantelzorgers en zorgprofessionals.

De resultaten van dit onderzoek worden duurzaam benut door:

• Ontwikkeling van een praktisch toepasbaar meetinstrument voor gebruik in verpleeghuizen, revalidatiecentra en de thuiszorg.

• Integratie van de kennis in onderwijs en nascholing voor onder andere fysiotherapie, geriatrie en paramedische opleidingen, passend bij de missie van het Centre of Expertise Healthy Ageing om onderzoek, onderwijs en praktijk te verbinden.

• Verspreiding van de resultaten via publicaties, richtlijnen, workshops en e-learningmodules, zodat zorgprofessionals paratonie objectief leren herkennen en meten.

• Verkenning van samenwerking met technologische partners voor verdere ontwikkeling van sensoren, software en mogelijk een duurzaam product, zoals een toolkit of app.